E Vitamini: Tokoferolün Gücü ve Yaşamdaki Rolü

Yazar: Önder Yavuz

E vitamini, ilk kez 1922 yılında keşfedilmiştir. Araştırmacılar, farelerin bu vitamin eksikliğinde üreyemediklerini tesadüfen fark ettiklerinde, Yunanca "çocuk dünyaya getirmek" anlamına gelen "tokoferol" kelimesini kullanmışlardır. Aslında sekiz değişik tip tokoferol vardır; ancak bunlar arasında alfa-tokoferol en etkili olanıdır.

Vücudun Savunma Hattı

E vitamini yağda çözünen bir vitamindir; yani suda çözünen vitaminlerden farklı olarak idrarla atılmaz, karaciğerde depolanır. Güçlü bir antioksidan olan bu vitamin, "lipid peroksidasyonu" için vücudun ilk savunma çizgisi olarak adlandırılır. Bu durum, hücre zarındaki çoklu doymamış yağ asitlerinin serbest radikallerin saldırısından korunması anlamına gelmektedir.

E vitamini; bitkisel yağlarda, tam tahıllarda, tatlı patateste, buğday tohumunda, kahverengi pirinçte ve kabuklu yemişlerde bolca bulunur.

Kalp Sağlığı ve Arterler

Amerikan Kalp Birliği (AHA) tarafından desteklenen bir çalışmada araştırmacılar, E vitamininin uzun süreli kullanımının, "kötü" kolesterol (LDL) oksidasyonunu %30 ile %50 arasında azalttığını saptamışlardır. LDL lipoproteinleri okside olduklarında, hayati organlara kan taşıyan arterlerde lezyon oluşumuna katkı sağlayabilir; bu tıkanmalar kalp kriziyle sonuçlanabilir. Ayrıca doğal bir kan inceltici olan E vitamini, damar tıkanıklığı formasyonunu önleyerek felç ve kalp krizi riskine karşı koruma sağlayabilir.

Kanserden Diyabete E Vitamininin Etki Alanları

• Kanser Savaşçısı: Ulusal Kanser Enstitüsü destekli bir çalışma, en az altı ay boyunca E vitamini alan kişilerin oral kanser riskinin yarı yarıya azalabileceğini ileri sürmektedir.

• Hava Kirliliği ve Ozon: Louisiana Devlet Üniversitesi'nde yapılan çalışmalar, E vitamininin akciğer dokusunda ozonun verdiği biyolojik hasara karşı koruyucu olabileceğini göstermiştir.

• Diyabet: İtalya'daki bir araştırma, 4 aylık düzenli E vitamini alımının Tip 2 diyabetlilere önemli ölçüde destek sağladığını ortaya koymuştur.

• Bağışıklık: 60 yaş üstü sağlıklı bireylerde kısa süreli takviye kullanımının bağışıklık sistemini güçlendirebileceği gözlemlenmiştir.

• Cilt ve Artrit: %5 oranında E vitamini içeren kremlerin düzenli kullanımıyla kırışıklık derinliğinde azalma görülebilir. Ayrıca osteoartrit semptomlarının iyileştirilmesine yardımcı olabilir.